Media beleving in Nederland: van actualiteit tot tijdverdrijf

Er is onderzoek gedaan naar de manier waarop Nederlanders media beleven. Dit is niet zozeer een kwantitatief onderzoek, waarin gekeken wordt naar bereik, maar eerder een kwalitatief onderzoek waarin is gekeken naar de manier waarop Nederlanders media consumeren en wat de waarde daarvan is. Van het vinden van nieuws, inspiratie tot het doden van tijd.

Het Mediabelevingsonderzoek 2020 is uitgevoerd door Kantar in opdracht van bvA, Outreach, Magazine Media Associatie (MMA) en NDP Nieuwsmedia. In het onderzoek is specifiek gekeken naar 8 verschillende soorten media, onderverdeeld in 13 zogehete mediabeleving- dimensies, die doelen of waarden met zich meebrengen in relatie tot het gebruik.

De conclusies van het rapport is dat dagbladen en online nieuwssites steeds beter scoren op informatie, actualiteit en vertrouwen. Dit in tegenstelling tot social media, die deze waarde, ten opzichte van het vorige rapport aan het verliezen zijn. Social media wordt vooral gebruikt uit gewoonte, om tijd te doden. Magazines scoren ontzettend goed op een innovatieve beleving, waar gebruikers op zoek gaan naar nieuwe trends. Ook praktische bruikbaarheid is belangrijk voor bladen, waar content lezers bruikbare tips en adviezen oplevert. Magazines scoren ook sterk op transformatie, een mediabeleving waar genieten, vrolijk, gezellig, ontspannen en tevreden zijn, centraal staat.

Mediabeleving onderzocht

In het rapport zijn verschillende mediagebruikers gevraagd naar hun mediagebruik en naar de waardes die ze daaraan hechten. Deze waardes zijn vertaald in 13 verschillende dimensies. Op basis van deze dimensies is in het rapport conclusies getrokken. De dimensies zijn:

Informatie
Definitie: Iets nieuws, nuttigs, het vormen van een mening over zaken die spelen in de wereld.
Resultaat: Vooral nieuwsmedia scoren het hoogst op informatie, zowel in print als online.
Score: 1: Dagbladen, 2: Nieuwsites en 3: Magazines.

Actualiteit
Definitie: Snel op de hoogte zijn of up to date zijn.
Resultaat: Nieuwsmedia scoren het hoogst op actualiteit, zowel in print als online.
Score:1: Nieuwssites, 2: Dagbladen en 3: Huis-aan-huis bladen.

Vertrouwen
Definitie: Geloofwaardig, betrouwbaar, open en eerlijk zijn.
Resultaat: het vertrouwen is het hoogst in traditionele en digitale nieuwsmedia
Score: 1: Dagbladen, 2: Nieuwssites en 3: Magazines.

Praktische Bruikbaarheid
Definitie: Bruikbare tips en adviezen opleveren, aanzetten tot actie.
Resultaat: Print scoort goed op de praktische bruikbaarheid van content, gevolgd door de socials.
Score: 1: Magazines, 2: Huis-aan-huis bladen en 3: Social Media.

Innovatie
Definitie: In aanraking komen met nieuwe dingen, die vooroplopen, op de hoogte raken van trends.
Resultaat: Magazines scoren het hoogst op het gebied van innovatie. 
Score: 1: Magazines, 2: Dagbladen en 3: Social Media

Sociaal
Definitie: Media geeft gespreksstof.
Resultaat: Het zijn niet de sociale media die hoog scoren op deze beleving, nieuws is een grotere bron voor gesprekken.
Score: 1: Dagbladen, 2: Nieuwssites en 3: Huis-aan-huis bladen.

Empowerment
Definitie: Mening en emotie uiten, anderen kunnen helpen, gevoel geven invloed op anderen te hebben.
Resultaat: veel verschillende media scoren hoog op deze beleving.
Score: 1: Magazines en Social Media, 2: Dagbladen en Streaming en 3: Tv en Social Media.

Social Interactie
Definitie: Iets delen, in contact zijn, weten hoe het met anderen gaat.
Resultaat: Opmerkelijk is de combinatie tussen sociale en traditionele media
Score: 1: Social Media, 2: Dagbladen en 3: Tv, Huis-aan-huis bladen en magazines.

Transformatie
Definitie: Genieten, vrolijk, gezellig, ontspannen en tevreden zijn.
Resultaat: Het is vooral de kwaliteit van content die hier goed scoort. Alle mediasoorten (audio, video en print) scoren goed op deze waarde.
Score: 1: Radio en Streaming en 2: Magazines.

Identificatie
Definitie: Herkenning, betrokkenheid voelen.
Resultaat: Vooral de traditionele media zorgen voor de nodige betrokkenheid:
Score: 1: Dagbladen, 2: Tv en 3: Magazines.

Tijdverdrijf
Definitie: Lege momenten vullen, tijd doden.
Resultaat: social media scoort het hoogst om tijd te doden.
Score: 1: Social Media, 2: Huis-aan-huis bladen en 3: Magazines.

Stimulans
Definitie: Opwindend zijn, nieuwsgierig maken, origineel zijn, enthousiast maken.
Resultaat: ook hier is de kwaliteit van content bepalend voor het succes van de beleving: stimulans.
Score: 1: Magazines en Streaming, 2: Tv.

Vervreemding
Definitie: Ergernis voelen, verontrust zijn, onduidelijkheid en verdriet voelen.
Resultaat: Het is vooral nieuws dat tot vervreemding leidt
Score: 1: Dagbladen, 2: Nieuwssites en 3: Tv.

Actualiteit en vertrouwen
Het onderzoek concludeert dat in dit crossmediale landschap er toch een verplaatsing plaatsheeft in mediabeleving. Zo is de score actualiteit en vertrouwen voor social media enorm gedaald, ten opzichte van vergelijkbare onderzoeken in 2011 en 2015. Tegelijkertijd is social media enorm gestegen als het op de beleving: tijdverdrijf aankomt, ten koste van bijvoorbeeld dagbladen en magazines.


Media beleving van magazines in Nederland


Magazines voor inspiratie en trends

Magazines bieden gebruikers een combinatie van belevingen. Op de eerste plaats staat Innovatie. Gebruikers komen door het lezen van bladen in aanraking met nieuwe dingen, die vooroplopen en raken zo op de hoogte van trends. Magazines worden bovendien goed gewaardeerd vanwege de praktische bruikbaarheid. Lezers waarderen ze vanwege de bruikbare tips en adviezen die magazine content oplevert. Ook scoren magazines goed op de waarde Stimulans. Het bladeren in tijdschriften kan opwindend zijn, nieuwsgierig maken, origineel zijn, enthousiast maken.
De relatief hoogste scoren verdient het medium magazine op de waardes: transformatie en vertrouwen. Transformatie biedt mediaconsumenten een moment om van te genieten, en geeft ze de mogelijkheid om vrolijk, gezellig, ontspannen en tevreden te zijn. Magazines worden door gebruikers ook gezien als geloofwaardig, betrouwbaar, open en eerlijk.


verschil in beleving mannen bladen, vrouwenbladen en special interest_mediabeleving 2020


Verschil tussen mannen- en vrouwenbladen

Het onderzoek heeft ook gekeken naar een verschil in soorten magazines. Zo scoort de beleving transformatie en innovatie veel hoger bij vrouwenbladen dan bij mannenbladen of special interest bladen. Mannenbladen scoren hoog op actualiteit en special interest titels scoren hoog op zowel de waardes informatie als vertrouwen.


Het verschil tussen print en online in nieuwsbeleving media 2020


Nieuws in nederland 2020. verschil in beleving en gebruik mediakanalen


Nieuws beleving in Nederland

Zowel de dagbladen als online nieuwssites scoren het hoogst op de waardes: actualiteit, informatie en vertrouwen. Opvallend is het verschil tussen print en online. Digitale nieuwsmerken scoren hoger als het op actualiteit aankomt. De dagbladen scoren hoger op vertrouwen en op de informatieve beleving van media.


Mediabeleving bij social media. Voornamelijk tijdverdrijf. Mediabeleving 2020


Social Media

Er is in het onderzoek ook gekeken naar mediabeleving op verschillende sociale mediaplatformen. En je ziet bij de beleving informatie dat bijvoorbeeld Twitter (23) en LinkedIn (21) aanzienlijk meer punten scoren dan Facebook (9), Instagram (7) en Snapchat (4). Ook op actualiteit scoren Twitter (36) en LinkedIn (31) hoger dan de andere socials, zoals Facebook (21), Instagram (24) en Snapchat (16). Belangrijk is dat social media op de mediabeleving vertrouwen bedroevend laag scoren. LinkedIn (11) geniet nog de meeste vertrouwen, gevolgd door Twitter (9) en Pinterest (9). Erg laag is het vertrouwen in Facebook, Instagram en Snapchat (alles 3 punten).
Waar het vertrouwen laag is, scoren alle sociale mediaplatform erg hoog op de mediabeleving: tijdverdrijf. Vooral Facebook en Instagram (beiden 36), gevolgd door Twitter (32), LinkedIn (29), Snapchat (29) en Pinterest (21).


media beleving en gebruik in Nederland social media 2020


Op het gebied van social interactie scoort Snapchat (40) aanzienlijk hoger dan de andere socials: Facebook (25), Instagram (23), Twitter (12) en LinkedIn (12). Voor de stimulans scoort vooral Pinterest hoog met 22 punten, in vergelijking met Twitter (13), Instagram (11), LinkedIn (11), Facebook (9) en Snapchat (9).

Advertenties minst storend in magazines

De onderzoekers van Kantar hebben deelnemers ook gevraagd naar de beleving rondom advertenties in verschillende media. Tijdschriften komen uit het onderzoek zeer positief uit de resultaten. Deelnemers ervaren advertenties in magazines niet als storend en vaak als aanvullend aan de media-ervaring, dit in tegenstelling tot reclame op nieuwssites en via social media, die vaak als storend worden ervaren.